<P>Eind 2012/begin 2013 onderhandelt de ondernemer met FNV Bondgenoten en De Unie over een nieuwe cao. Het lukt de ondernemer niet om overeenstemming te bereiken met FNV Bondgenoten. Uiteindelijk gaat enkel De Unie akkoord. <br> Eind 2013 stelt FNV Bondgenoten nieuwe cao-onderhandelingen voor. Daarop reageert de ondernemer dat de huidige cao stilzwijgend is verlengd en dat er geen voornemen bestaat om deze cao thans open te breken als dit zeer negatieve gevolgen heeft voor de bedrijfscontinuïteit. Een eventuele nieuwe cao zou dan ook pas gaan gelden na afloop van de verlengingstermijn van de huidige cao. FNV Bondgenoten gaat niet akkoord met dit standpunt en deelt aan de ondernemer mee dat overleg is gewenst met betrekking tot een nieuwe cao per 1 januari 2014. <br> De ondernemer staat niet afwijzend tegenover de wens van FNV Bondgenoten, mits alle cao-partijen instemmen met een nieuwe cao per 1 januari 2014 zonder dat de inhoud daarvan de continuïteit van de onderneming en de werkgelegenheid in gevaar brengt. Partijen voeren overleg in februari en maart 2014. De ondernemer geeft aan dat de bedrijfseconomische positie van de onderneming geen ruimte laat voor een nieuwe cao die ertoe leidt dat personeelskosten stijgen. Volgens de ondernemer is de huidige cao reeds relatief duur, waardoor zij geen eerlijke marktpositie heeft. De onderneming heeft voor het derde jaar op rij zwaar verlies geleden. De ondernemer is dan ook niet bereid om een cao te bewerkstelligen die nog duurder is. Bij brief van 14 maart 2014 stelt FNV Bondgenoten aan de ondernemer een ultimatum. De ondernemer dient zich bereid te verklaren tot verder cao-overleg, anders zal FNV Bondgenoten overgaan tot collectieve acties. Daarop sommeert de ondernemer FNV Bondgenoten geen collectieve acties te voeren en kondigt zij aan zo nodig een kort geding aanhangig te maken. FNV Bondgenoten besluit de aangezegde acties aan te houden, totdat de uitkomst van het kort geding bekend is. </P> <P><B>Oordeel Voorzieningenrechter</B><br> De Voorzieningenrechter oordeelt dat het recht op het voeren van collectieve acties van werknemers of hun vertegenwoordigende vakbonden wordt beheerst door de bepalingen van het Europees Sociaal Handvest (‘ESH’). Artikel 6 lid 4 ESH erkent het stakingsrecht in gevallen van belangengeschillen met werkgevers. Indien een collectieve actie wordt gedekt door het ESH, dan moet deze in beginsel worden geduld, ondanks de met haar beoogde en op de koop toe genomen schadelijke gevolgen voor de werkgever en derden. Van een eventueel oordeel dat een stakingsactie niettemin onrechtmatig is, is slechts sprake als zwaarwegende procedureregels zijn veronachtzaamd (bijvoorbeeld prematuur handelen), of als moet worden geoordeeld dat de bonden en haar leden in redelijkheid niet tot actie kunnen komen. <br><br> Het betoog van de ondernemer dat FNV Bondgenoten niet tot collectieve acties mag oproepen, omdat in het geheel geen onderhandelingen over een nieuwe cao zijn gevoerd (en er dus nog geen sprake is van een collectief belangengeschil), treft geen doel. De ondernemer heeft de bereidheid tot constructieve onderhandelingen uitgesproken en zelfs expliciet ingestemd met cao-onderhandelingen. Nadat de ondernemer – tijdens overleg in maart 2014 – niet over een nieuwe cao wenste te overleggen maar slechts over voornemens tot reorganisatie, kon FNV Bondgenoten begrijpelijkerwijs de conclusie trekken dat verdere pogingen tot cao-overleg zouden afstuiten op weigering. Daarmee is een aankondiging tot het oproepen tot collectieve acties niet prematuur, maar juist het uiterste middel dat FNV Bondgenoten ten dienste staat om het cao-overleg vlot te trekken. De vorderingen van de ondernemer worden afgewezen.</P> <P><B>Nota bene</B><br> De ondernemer maakt FNV Bondgenoten nog het verwijt dat zij misbruik van recht maakt, onder meer omdat de onderneming op de rand van de afgrond staat, in het arbeidsvoorwaardenoverleg juist de ‘nul-lijn’ moet worden gehanteerd om te kunnen overleven, en FNV Bondgenoten jegens een concurrent wel rekening heeft willen houden met marktomstandigheden. Dit betoog faalt. Het ligt juist op de weg van partijen om één en ander mee te nemen in hun cao-onderhandelingen.</P> <P><I>Rechtbank Midden-Nederland, 17 maart 2014, ECLI:NL:RBMNE:2014:1052</I></P> <P>Auteur: Ilya Hoekerd, werkzaam als advocaat bij Baker & McKenzie Amsterdam N.V.</P> <P><B>TIP</B><br>Meer interessante en relevante jurisprudentie vind je in <A href="http://www.vakmedianetshop.nl/or/details.asp?pr=8569" target="new">Rechtspraak voor Medezeggenschap.</A> </P>